Ngã là một trong những tai nạn thường gặp ở người cao tuổi và là nguyên nhân gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng ảnh hưởng đến sức khỏe, khả năng vận động cũng như chất lượng cuộc sống. Nhiều trường hợp chỉ từ một cú ngã tưởng chừng đơn giản nhưng có thể dẫn đến gãy xương, hạn chế vận động kéo dài, viêm phổi do nằm lâu, loét tỳ đè, thậm chí khiến người bệnh mất khả năng tự chăm sóc bản thân.
Theo BSCKI. Lê Phượng Hoàng – phụ trách Khoa Lão khoa, người cao tuổi là nhóm đối tượng có nguy cơ té ngã cao do quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể. Khi tuổi tác tăng lên, khối lượng cơ giảm dần, sức cơ yếu đi, phản xạ chậm hơn và khả năng giữ thăng bằng cũng suy giảm đáng kể. Vì vậy, những hoạt động sinh hoạt hằng ngày như đứng lên, quay người hay bước đi đều có thể trở nên khó khăn hơn.
Bên cạnh đó, nhiều bệnh lý mạn tính thường gặp như tăng huyết áp, đái tháo đường, thoái hóa khớp, Parkinson… cũng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng vận động và cảm nhận vị trí cơ thể. Một số người bệnh còn gặp tình trạng chóng mặt, tụt huyết áp tư thế khi thay đổi tư thế đột ngột, làm gia tăng nguy cơ té ngã.
Theo chia sẻ của bác sĩ, tác dụng phụ của thuốc cũng là yếu tố dễ bị bỏ qua. Một số loại thuốc điều trị có thể gây buồn ngủ, choáng váng, giảm sự tỉnh táo, đặc biệt ở những người phải sử dụng nhiều thuốc cùng lúc. Ngoài ra, môi trường sống không an toàn như sàn nhà trơn trượt, thiếu ánh sáng, dây điện vướng víu hay nhà vệ sinh không có tay vịn cũng là nguyên nhân phổ biến dẫn đến ngã ở người cao tuổi.
BSCKI. Lê Phượng Hoàng cho biết, điều đáng lo ngại là sau một lần ngã, nhiều người cao tuổi thường xuất hiện tâm lý sợ vận động, ngại đi lại. Điều này khiến cơ bắp ngày càng yếu hơn, nguy cơ tái ngã tăng cao, tạo thành vòng xoắn ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và sinh hoạt hằng ngày.
Để phòng tránh té ngã, bác sĩ khuyến cáo người cao tuổi và gia đình cần chú trọng xây dựng môi trường sống an toàn, giữ nhà cửa gọn gàng, đảm bảo đủ ánh sáng và lắp đặt tay vịn tại những khu vực cần thiết. Đồng thời, người cao tuổi nên sử dụng giày dép chống trơn trượt, duy trì tập luyện thường xuyên với các bài tập tăng sức cơ và cải thiện thăng bằng. Việc khám sức khỏe định kỳ, kiểm tra thuốc điều trị và phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ cũng đóng vai trò rất quan trọng trong phòng ngừa té ngã.
Trong nhiều trường hợp, phục hồi chức năng giúp người cao tuổi cải thiện khả năng vận động, nâng cao sự tự tin khi đi lại và giảm nguy cơ tái ngã.
“Ngã không phải là điều tất yếu của tuổi già. Với sự quan tâm đúng mức từ gia đình và nhân viên y tế, phần lớn các trường hợp hoàn toàn có thể phòng tránh được”, BSCKI. Lê Phượng Hoàng nhấn mạnh.
